Quick Competency Design Matrix: เครื่องมือออกแบบ Competency ที่รวดเร็วและวัดผลได้จริง
ในยุคที่องค์กรต้องการความคล่องตัว (Agility) และผลลัพธ์ที่วัดได้จริง งาน HR ไม่ได้ถูกคาดหวังเพียงแค่ “จัดอบรม” หรือ “ทำ JD ให้ครบ” อีกต่อไป แต่ต้องสามารถเชื่อมโยง บทบาทงาน → สมรรถนะ → การพัฒนา → ผลลัพธ์ทางธุรกิจ ให้เป็นระบบเดียวกัน
Quick Competency Design Matrix คือหนึ่งในเครื่องมือที่ช่วยให้ HR สามารถออกแบบและจัดโครงสร้าง Competency ได้อย่างรวดเร็ว ชัดเจน และสื่อสารกับผู้บริหารและหน่วยงานต้นสังกัดได้ง่าย โดยไม่ต้องเริ่มจาก Framework ที่ซับซ้อนเกินความจำเป็น
แนวคิดหลักของ Quick Competency Design Matrix
Matrix นี้ถูกออกแบบมาเพื่อตอบโจทย์ HR 3 ประเด็นสำคัญ
1. ลดความซับซ้อนของการออกแบบ Competency
2. ทำให้หัวหน้างานเข้าใจและร่วมออกแบบได้
3. เชื่อม Competency กับการพัฒนาคนได้จริง
แทนที่จะเริ่มจาก Competency Dictionary ขนาดใหญ่ เครื่องมือนี้เริ่มจาก “งานจริง” (Job Description) แล้วค่อยแตกออกมาเป็นสมรรถนะในระดับต่าง ๆ
อธิบายโครงสร้างของ Matrix (จากภาพ)
1. Job Description / Competency
ช่องซ้ายสุดคือหัวใจของ Matrix ใช้ระบุ
• หน้าที่งานหลัก (Key Responsibilities)
• บทบาทสำคัญของตำแหน่ง
• Competency หลักที่จำเป็นต่อความสำเร็จของงาน
แนวคิดสำคัญ: Competency ไม่ควรถูกคิดลอย ๆ แต่ต้องยึดจากงานที่ทำจริง
2. C1 – C2 : Core Competency
เป็นสมรรถนะพื้นฐานที่ทุกคนในองค์กรควรมี เช่น
• Growth Mindset
• Communication
• Teamwork
• Accountability
• Customer Focus
C1 – C2 ช่วยให้ HR แยกระดับได้ว่า อะไรคือ “ต้องมีขั้นต่ำ” และ อะไรคือ “คาดหวังในระดับที่สูงขึ้น”
3. M1 – M2 : Managerial / Managerial Mindset Competency
ใช้กับตำแหน่งที่มีบทบาทในการดูแลคนหรือบริหารงาน เช่น
• การมอบหมายงาน
• การติดตามผลงาน
• การพัฒนาทีม
• การตัดสินใจ
• การสื่อสารเชิงผู้นำ
Matrix ช่วยให้ HR เห็นชัดว่า คนเก่งงาน ≠ คนที่พร้อมเป็นหัวหน้าเสมอไป
4. F1 – F2 : Functional Competency
เป็นสมรรถนะเฉพาะสายงาน เช่น
• Sales Skill
• Technical Skill
• Process Improvement
• Data Analysis
• Regulatory Knowledge
การแยก F1 – F2 ทำให้ HR สามารถวางแผนได้ว่า ระดับใดควร “รู้” และ ระดับใดต้อง “ทำได้จริง”
5. Specific of the Competencies
ส่วนล่างสุดคือจุดที่ทำให้ Matrix นี้ ใช้งานได้จริง ใช้ระบุ
• พฤติกรรมที่คาดหวัง (Behavioral Indicator)
• ตัวอย่างการแสดงออก
• มาตรฐานผลงานที่ยอมรับได้
เช่น “การสื่อสาร” ไม่ใช่แค่พูดเก่ง แต่หมายถึง สื่อสารชัด ตรงประเด็น และลดความผิดพลาดในการทำงาน
HR สามารถใช้ Matrix นี้ทำอะไรได้บ้าง
1. ออกแบบ Competency Framework อย่างรวดเร็ว
เหมาะกับองค์กรที่
• ยังไม่มี Competency
• มีแต่ยังไม่ชัด
• ต้องปรับให้สอดคล้องกับธุรกิจปัจจุบัน
2. ใช้เป็นฐานในการทำ IDP (Individual Development Plan)
เมื่อเห็นชัดว่า
• ตำแหน่งนี้ต้องมี Competency อะไร
• คนนี้ยังขาดอะไร
การวางแผนพัฒนา จะไม่ใช่การส่งอบรมแบบเดาอีกต่อไป
3. เชื่อมกับการประเมินผลและ Talent Development
Matrix นี้สามารถต่อยอดไปสู่
• Skill Gap Analysis
• Pre–Post Training Assessment
• Talent Identification
• Succession Planning
Quick Competency Design Matrix ไม่ใช่แค่ “ตาราง” แต่คือ กรอบความคิด (Thinking Tool) ที่ช่วยให้ HR คุยกับผู้บริหารด้วยภาษาเดียวกัน ออกแบบการพัฒนาคนแบบมีเหตุผล และเปลี่ยน Competency จากเอกสาร → เครื่องมือสร้างผลงาน
หากองค์กรต้องการให้การพัฒนาคน ไม่ใช่ต้นทุน แต่เป็นการลงทุนที่วัดผลได้ การเริ่มต้นด้วย Competency ที่ชัด คือก้าวแรกที่สำคัญที่สุด
